Yapay Zeka ve Chat BOT lar Dünyasında Çevrimiçi/Online Sınav Yapmak

 

Online/çevrim içi sınavlarda kopya çekilmesini önleyebilmek için öncelikli olarak  öğrencilerin nasıl kopya çetiklerini bir gözden geçirmemiz faydalı olacaktır.

• Sınavda bir sınav süresi (başlangıç, bitiş ve Sınav süresi ayarı yapılmamış olması. Bu bazı kurumlarda başlangıç ve bitiş ayarları yapılmasına rağmen sınav süresi gerçek bir sınav süresinin çok ötesinde sınav süresi tanımlanması sonucu oluşan bir problemdir, aslında bir problem olmayıp ihmal, haksızlığa göz yumulmasıdır. Çünkü süresi çok uzun bir sınavda yada sabah başlayıp akşama kadar süren bir sınav KOPYaya açık davetiyedir hatta teşviktir. Diğer kurumlarda aynı yada benzeri dersi-eğimi alan öğrencilerin de hakkı çiğnenmiş olmaktadır. Çözümü ise yüz-yüze sınavlarda olduğu gibi gerçekçi ve hakkaniyetli bir sınav süresi tanımlanması olup HAK ve ADALET kavramlarının unutulmamasıdır.
  
• Habreleşme grubları kurarak soruları bu grup üzerinden anında paylaşarak çözülen sorunun cevabanı öğrenmek. Bu tür kopayayı sadece Random/Rastgele sorular, soruların farklı değerlerle çeşitlendirilmesi çözebilir. 
  
• Online/çevrimi içi sitelere sınavda çıkan soruların yollanarak cevabı yollanan soruların cevaplarının geri dönülerek girilmesidir. Bu tür kopayayı sadece ileri yönlü (Ardışık) sorular soru, sorunun görülüp geçilmesi ve sonra geri dönülmenin engellenmesi ve sınav süresi ayarının adaletli ve matıklı ayarlanması ile çözebilir.
• Sınav esnasında internet browser/tarayıcı sayfasının yanında yeni bir tab/sekme yada yeni bir tarayıcı açarak soruların çözümlerinin elektronik ortamlarda, internette aranması yada soruyu çözmesi için önceden anlaşılan kiş/kişilere mail/e-posta atılması. Bu ihtimal sınav sistemi için kullanılan internet tarayıcının kiosk modunda açılması için Secure Browser/Güvenli tarayıcı ayarı yapılması ile çözülebilir.
• Soruların ve soruların cevaplarının hep aynı olması, bu durumda haberleşme grubları üzerinden doğrudan soru ve cevap şıklarının paylaşımı. Bunun çözümü de her öğrenciye soruların ve her sorunun cevap şıklarının random/rastgele çıkmasıdır.
• Sınava giren öğrencilerden dersten beklentisi olmayan, dersi bırakan yada aldığı dönem kalacağını kesin bilen bir yada bir kaç öğrencinin sınava sınav başlayınca en önce girip soruları tek tek gruplarda paylaşarak hemen bir kopya soru ve cevap havuzu oluşturup daha sonra sisteme diğer kalan 5-15 dk gibi bir sürenin bile yetebileceği bir zaman içinde tüm diğer öğrencilerinde girip sadece soru ve ilgili doğru cevapları işaretlemeleri. Bu kopya ihtimalini azaltmanın yolu da sınava giriş süresinin sınırlandırılmasıdır.
• Online yada uygulama halinde herkesin kullanımına açık olan yapay zeka proğramlarının/uygulamalarının kullanımı.
  

Yukarıda vermeye çalıştığımız Online/çevrim içi sınavlardaki en genel kopya metodlarının özetinden sonra bunları önlemek için aşağıda vereceğimiz tekniklerle bu ihtimaller en aza indirilebilir.

• Öncelikli olarak her yıl ve her dönem için tamamen farlı yeni sorulardan oluşturulan iyi planlanmış bir soru havuzu oluşturulmasıdır. 
  
• Bu bağlamda yapılacak şeylerden birisi her bölüm için ayrı ayrı, oldukça çeşitlendirilmiş, hatta zorluk dercelerine göre sınıflandırılmış bir soru havuzu oluşturarak aynı zorluk ve aynı soru öbeğine farklı sayısal değerler vererek farklı sonuçlarını üretileceği bir sınav havuzu oluşturmaktır. Böylece birbirini tanıyan, haberleşen, hatta yanyana oturan öğrencilere bile benzer sorular gelmesine rağmen sayıların nümerik/sayısal değerleri farklı olacağı için sonuçlar farklı olacaktır. Rastgele sorulardan bazen benzer sorular olarak gelse bile sayısal değerler farklı olacağı için en azından ilk etapta kopya çekilmesi engellenmiş olacaktır.
• Soruların rastgele ve her sayfada sadece bir soru olarak ayarlnamsı önelidir.
  
• Yapılması gereken şeylerden birisi de mutlaka sınav başlangıç, bitiş ve süre ayarların mutlaka yapılmalı ve soruların çözülebilmesi için belirlenen süre sonunda öğrencinin sınavı bitirmesi sağlanmalıdır. Bu zaten bahsetiğim süre ayarları yapıldığı takride sistem üzerinde kalan süre sürekli göterilerek ve süre sonunda sınav otomatik olarak kaydededilerek kapanacaktır.
  
• Online sınavlarda özellikle kopya önlemenin yollarından birisi de öncelikli olarak soruların ardışık olarak ve birbirini takip edecek şekilde sadece ileri yönlü olarak ve geri dönülmesini engelleyecek şekilde öğrencinin karşısına çıkmasını sağlamaktır. Yani öğrencilerin soruları önce kopyalayıp, birileri ile paylaşarak yada bir yerden bularak doğru cevaplara ulaştıktan sonra geri dönerek cevaplama yapmalarını engellemektir. 
• Bir başka yol ise, öğrencilere sınav esnasında soruların ve soruların cevap şıklarının sürekli olarak Random/rastgele olarak seçilmesini sağlamaktır. Böylece yakın öğrencilere yani birbirini tanıyan, grup oluşrurmuş olan, haberleşen öğrencilere benzer soruların ya da aynı soruların gelmesi ihtimalini azaltarak kopyayı engellemektir.
  
• Sınav esnasında öğrencilerin arka fonda başka bir uygulama açmalarını önlemektir. Özellikle internet bağlantısı yaparak soruların bir başka ortamda çözümlerini aramalarını önlemenin yolu olarak kullanılabilecek bu metod Korumalı Browzer (Secure Browser) modunda sınav yapmaktır. Yani açılan browser'ın kiosk modunda açılarak ekranı tamamen kaplaması ve arka fona düşürülmesini ebeglleyecek ve böylece öğrenci sadece soru ekranını kullanacak, başka bir browser yada tab açmasını engellenecektir. 
• Sınav girişinde öğrencilerin sadece müsaade edilen 10 ya da 15 dakikalık belki duruma göre 5 dakikalık sürelerde sınava girmelerini sağlamak ondan sonraki dakikalarda sınava girmelerini engellemektir. Böyelece sınav başladığı anda tüm öğrenciler sınava gireceği için herbirinin süresi başlayacaktır.
• özel yazılımlar kullanılarak, dönem başında öğrencilere bir online ders kayıt şartları ve kuralları imzalatılarak ve sınavlar esnasında PC/Table/SmartPhone vb cihazlarına sistemde başka bir bapğlantı ve arrka plan uygulamalarına izin vermeyen yazılımlar yükletilmesi gene bir metoddur. Ancak gerek kurumsal ve gerekse öğrenciler bazında maliyet ve çekinceler olacaktır.
• Sınav esnasında birden fazla kamera ile sınava giren öğrencinin ve çevresinin sınav süresince gözetlenmesi ve denetlenmseide başka bir yoldur. Ancak bu yol da öncelikli olarak sınav anında birden fazla kamerayı kontrol edecek birden fazla denetleyici ihtiyacı oluşturacak ve gerek kurumsal ve gerekse öğrenciler bazında maliyet ve çekincelere (kişisel ortamların izlenmesi) olacaktır.
• Online yada uygulama halinde herkesin kullanımına açık olan yapay zeka proğramlarının kullanımının önüne geçilebilmesi için de soruların doğrudan texet fromatında değil resim formatında hazırlanmasıdır. Burada soruların akıllı telefonlar üzerinde OCR/Metin tarayıcı proğraların kullanarak text metne dönüştülüp gene yapay zeka uygulamalarına atılması ihtimali nedeniyle soruların sadece soru öbeğini text olarak yada hatta tamamını resim formatında verip çözüm için gerekli olan diğer bilgileri ugun bir şekil üzerinde vermektir. Bu her soruda mümkün olmayabilir. O durumda da soru oluşturulurken arkada fligran vb karışık ince desenler kullanıp resim formatında oluşturulup mutlaka bu formatta atılmasıdır. Mevcut yapay zeka uygulamalrı henüz GPT 3.0/yada 3.5 versiyonu kullandıkları için henüz resim yada sesli giriş alamamaları zaman içersinde çözüleceğinden (ver. 4.0 yada 5.0 ile) hazırlanacak resim formatındaki sorular için arka fonda farklı desenler kullanılması (CAPTCHA sitilinde) ve soruların sisteme bu şekilde atılması koyayı en aza indirmenin ilerkiki yıllarda bir yolu olarak dikkate alınmalıdır.  
• Son olarak burada verilen metodların hepsini aynı anda uygulamak mümkün olmayabilir, ancak uygun olanları beraber kombine temek en akıllı metod olacaktır.